(Snel)testen door werkgevers. Wat kan wel en wat kan niet?

Goed nieuws! De vaccinatiecampagne komt steeds meer op gang. Maar het aantal besmettingen is hoog en het ‘oude normaal’ nog ver weg. Ondertussen is er een middel waarmee werkgevers het aantal besmettingen kunnen beperken: de preventieve test. Welke mogelijkheden biedt dit? En wat zijn de rechten van werknemers?

Voorkomen is beter dan genezen

Het kan voorkomen dat medewerkers geen enkele mogelijkheid hebben om thuis te werken óf zich in werksituaties bevinden waar het houden van 1,5 meter afstand moeilijk te handhaven is. Om deze groep mensen te beschermen, zijn preventieve testen een welkome aanvulling. Deze testen zijn alleen effectief als ze preventief – dus vóórdat werknemers klachten ervaren – worden uitgevoerd. Door tijdige signalering kan het aantal mensen dat besmet raakt en in quarantaine moet, worden beperkt. Preventieve testen dragen zo niet alleen bij aan de continuïteit van het werk, maar ook aan een gevoel van veiligheid op de werkvloer.

Zelftest of sneltest?

Werkgevers die overwegen gebruik te maken van preventie testen, kunnen kiezen uit de volgende opties:

  1. Sneltesten faciliteren op eigen locatie

    Werkgevers kunnen – alleen of samen – een (commerciële) teststraat (laten) inrichten. Deze sneltesten moeten afgenomen worden door een BIG-geregistreerde arts (bijvoorbeeld via je arbodienst) en bovendien voldoen aan standaarden en richtlijnen van het RIVM. Is dat het geval, dan vergoedt de overheid op aanvraag € 20,- excl. BTW per test.
  2. Zelftesten onder supervisie

    Je kunt ook kiezen om je werknemers zelf hun eigen test af te laten nemen. Dit moet wel onder medisch toezicht van een BIG-geregistreerde arts (bijvoorbeeld de bedrijfsarts) en voldoen aan de vereiste standaarden en richtlijnen. Ook voor deze manier van testen stelt de overheid een financiële vergoeding beschikbaar van €20,- excl. BTW per test.
  3. Zelftesten onder begeleiding

    Een eenvoudige manier is zelftesten onder begeleiding van een vrijwilliger of trainer die geen arts is. De verantwoordelijkheid ligt bij de medewerker die de zelftest uitvoert. Omdat hier geen strenge eisen gelden, kan er door werkgevers géén aanspraak worden gemaakt op een financiële vergoeding.
  4. Zelftesten faciliteren thuis

    Ten slotte de meest laagdrempelige manier: zelftesten vanuit huis. De medewerker neemt de test thuis onder eigen verantwoordelijkheid af. Ook hier geldt dat de overheid de testen niet vergoed. In het onderwijs maken scholen nu gebruik van deze vorm van zelftesten. Wil je hier meer over weten? Neem dan eens een kijkje op www.werkgeverstesten.nl.

Preventief testen: hoe zit dat eigenlijk?

Laten we beginnen met het belangrijkste: preventief testen is volledig op vrijwillige basis en kan niet verplicht worden. Werkgevers mogen géén nadelige consequenties, zoals de toegang weigeren of zelfs het loon stopzetten, verbinden aan een weigering. Uiteraard mogen de preventieve testen wél zo veel mogelijk gepromoot worden. Immers, hoe meer werknemers een test afnemen, des te effectiever het resultaat.

Werkgevers mogen om privacy-redenen ook niet vragen naar gezondheidsgegevens. De effectiviteit van preventief testen is dus sterk afhankelijk van het regelmatig testen én de bereidheid van de medewerker om de uitslag te delen. De verwachting is dat de medewerker die kiest om zich (regelmatig) preventief te (laten) testen, de uitslag ook zal delen. Zij testen zichzelf immers bewust om besmetting op te sporen en te voorkomen.

Let wel op: werkgevers mogen de gedeelde informatie niet zomaar verwerken, óók niet met toestemming van de medewerker. Meer informatie hierover is te vinden op de website van de Autoriteit Persoonsgegevens.

Vier concrete tips bij preventief testen

Preventief testen kan interessant zijn voor jou als werkgever. Een uitslag is ongeveer 48 uur betrouwbaar, dus de overheid raadt aan om twee keer per week te testen. Preventief testen is dus een aanvulling op de basismaatregelen zoals het dragen van mondkapjes, afstand houden en handen wassen. In een eerder artikel lees je bijvoorbeeld het dragen van een mondkapje wél kan worden verplicht. Overweeg je preventief testen, dan geven we je graag de volgende vier tips:

  1. Bepaal welk type test het best in jouw behoefte voorziet;
  2. Wees bewust van de financiële gevolgen: sommige testen worden niet vergoed door de overheid;
  3. Let op het vrijblijvende karakter van de test;
  4. Ga zorgvuldig om met uitslagen die met jou als werkgever gedeeld worden.

Als partner voor organisaties in de overheid, het onderwijs en zorg staan wij vanuit Driessen altijd klaar om al onze flexibele medewerkers en opdrachtgevers te informeren en adviseren. Heb je vragen hierover, neem dan contact op met onze specialisten.