Mijn werknemer weigert een mondkapje te dragen. En nu?

Premier Rutte kan het niet vaak genoeg herhalen: we moeten samen het coronavirus onder controle krijgen. We werken zo veel mogelijk thuis en houden 1,5 meter afstand. Sinds kort hoort hier het verplichte mondkapje bij. Maar hoe zit dit op de werkvloer? Kan een werkgever het dragen van een mondkapje verplicht stellen? En wat als een werknemer zich hier niet aan wil houden? Een recente uitspraak van de kantonrechter geeft ons de volgende inzichten.

Hoe ver mag een werkgever gaan?

Werkgevers moeten zorgen voor voldoende maatregelen voor een veilige werkplek voor hun werknemers. Voor flexibele medewerkers valt deze taak onder de verantwoordelijkheid van de inlener. De vraag is of het verplicht stellen van een mondkapje dusdanig bijdraagt aan een veilige werkplek of dat deze maatregel te ver gaat. De uitspraak van de kantonrechter biedt ons de volgende handvaten en kaders.

Heiligt het doel wel het middel?

Staat deze verplichting wel in verhouding tot het doel van de maatregel? De hele dag tegen een lapje stof aanblazen en dan ook nog – voor de brildragers onder ons – je zicht behoorlijk beperken. Daar moet volgens de rechter wel een goede afweging tegenover staan.

De kantonrechter benadrukt dat het dragen van een mondkapje verspreiding van het virus tegengaat, daarmee bijdraagt aan de gezondheid en veiligheid van werknemers en tegenwoordig bovendien maatschappelijk aanvaard is. Werkgevers hebben ook een behoorlijk belang bij de gezondheid van hun werknemers vanwege de (financiële) consequenties van arbeidsongeschiktheid.

Het is van belang dat er goed wordt gekeken naar mogelijkheden en alternatieven. Is thuiswerken – met eventueel wat aanpassingen – mogelijk? Moet iedereen binnen de organisatie een mondkapje dragen of kan dit worden beperkt tot een groep? Neem in deze overweging ook individuele belangen van de werknemers mee. Sommige werknemers hebben wellicht medische beperkingen waardoor het dragen van een mondkapje gewoonweg niet verwacht kan worden.

3 tips om problemen te voorkomen

Het verplicht stellen tot het dragen van een mondkapje kan - logischerwijs - tot irritatie leiden. De kans is dan ook aanwezig dat deze maatregel niet met veel enthousiasme wordt ontvangen of zelfs in zijn geheel niet wordt opgevolgd. Hoe voorkom je dit als goed werkgever?

  • Ga in gesprek met werknemers en luister naar hun bezwaren om zo begrip te creëren en onvrede te voorkomen.
  • Maak het beleid hieromtrent bekend bij werknemers. Geef aan wat de overwegingen zijn geweest en wijs duidelijk op de consequenties die volgen bij het niet naleven van de maatregel.
  • Zijn er toch werknemers die de maatregel niet willen opvolgen? Start dan met de meest voor de hand liggende en minste bezwarende sanctie: de officiële waarschuwing. Heeft dit niet het gewenste effect? Dan kun je de werknemer de toegang tot de werkvloer ontzeggen en zijn loon opschorten zolang hij het redelijke voorschrift weigert. Iedere dag dat hij op de werkvloer aanwezig is zonder mondkapje brengt hij immers mogelijk zijn collega’s in gevaar.

Conclusie

Dus: betekent dit dat een werkgever altijd een mondkapjesplicht kan opleggen en het loon mag opschorten als sanctie? Nee, gelukkig niet! Maar een werkgever moet – zeker in deze tijden – wel de gezondheid van werknemers op de werkplek beschermen. Dat vereist vanuit goed werkgeverschap een zorgvuldige belangenafweging en duidelijke afspraken.

Mocht het écht noodzakelijk zijn dat werknemers naar het werk komen, zorg dan eerst dat de 1,5 meter gewaarborgd kan worden en dat er voldoende ventilatie is. Indien één van de twee niet gegarandeerd kan worden, dan kan een mondkapjesplicht een juist en passend middel zijn. Houd een werknemer zich hier niet aan, dan kan dat onder bepaalde omstandigheden gevolgen hebben. Tenzij de werkgever niet als ‘goed werkgever’ gehandeld heeft…

Vragen?

Voor flexibele medewerkers geldt dat zij verplicht zijn de veiligheidsvoorschriften van de inlener op te volgen, maar de inlener kan geen sanctie opleggen. Die bevoegdheid ligt bij de uitzendwerkgever.

Heb je een specifieke vraag over ‘goed werkgeverschap’ of de verplichtingen voor flexibele medewerkers bij coronamaatregelen en hoe jouw organisatie daar het beste mee om kan gaan? Onze specialisten adviseren graag. Stuur een e-mail of bel ons via 0492 – 50 66 66. Bekijk hier en hier ook andere 'corona-zaken'.