Hoe ga je van een klaagcultuur naar een aanspreekcultuur?
Op de werkvloer
Leestijd: 3 minuten

Hoe ga je van een klaagcultuur naar een aanspreekcultuur?

Ken je dat: je hebt een leuke afspraak gehad, stapt in de auto, kijkt in de spiegel en ziet daar… iets groens tussen je tanden. Je vraagt je verschikt af hoe lang het er al zit, waarom de ander dat niet heeft gezegd en tot slot hoop je stiekem dat hij of zij het niet gezien heeft. Als er een goede vriendin bij was geef je haar een sneer waarom ze in hemelsnaam niets gezegd heeft. We verwachten namelijk van bekenden dat ze dit soort dingen tegen ons vertellen. Maar wat is nou eigenlijk het verschil tussen jouw vriendin en een onbekende? Zijn we geneigd om van bekenden een aanspreekcultuur te verwachten en van onbekenden niet? En hoe ga je van een klaagcultuur naar een aanspreekcultuur?

Waarom klagen makkelijker is dan vragen

Het zal je niet verbazen dat we het over het algemeen makkelijker vinden om bekenden te attenderen op dat dingetje tussen zijn/haar tanden dan een vreemde. Wanneer je zeker bent over de relatie die je hebt, is het niet eng om iemand ergens op aan te spreken. Als je denkt dat dit aanspreken grote gevolgen kan hebben voor je relatie, of je nog niet weet of de relatie wel goed zit, dan vinden we het vaak spannender. Op de werkvloer noem je dit een aanspreekcultuur en dit is er in allerlei vormen. Een voorbeeld: de meesten van ons vinden het nu eenmaal makkelijker om met een directe collega te praten over je leidinggevende dan met je leidinggevende zelf. Klagen is makkelijker dan vragen. Daarom is het voor een leidinggevende belangrijk om goed te luisteren naar de ‘klaagzang op de gang’.

Ontdek de verborgen boodschap in de klaagzang

Er is goed nieuws. In tegenstelling tot wat een leidinggevende misschien denkt: klagen is niet hetzelfde als plagen. Klagen is een manier van je mening uiten en hopen dat iemand het oppikt en er iets mee doet. Klagen is dus eigenlijk indirect vragen. Als je het op deze manier kunt bekijken heb je als leidinggevende dus de ‘nobele taak’ om ervoor te zorgen dat medewerkers aangehaakt blijven. Hoe? Luister naar de klaagzang en probeer tussen de regels door de ‘to do-items’ te ontdekken. Is er een bepaald refrein in de klaagzang dat steeds terugkeert bij een (groep) medewerker(s)? Dan wordt het wellicht tijd dat je dit eens op de agenda zet.

Hoe werk je aan een aanspreekcultuur?

Check het eens in je eigen organisatie of bij je eigen medewerkers. Wordt er voornamelijk geklaagd of juist gevraagd? En wat kun je als leidinggevende doen om een aanspreekcultuur waarin vragen boven klagen komt te stimuleren? Het begint met het goede voorbeeld. Laat medewerkers zien dat jij iemand bent die vraagt in plaats van klaagt en die in actie komt om van een ‘klaag’ een vraag te maken. Bouw tot slot ruimte in om te komen met vragen. Soms klagen mensen omdat ze niet de ruimte voelen om te vragen. Het is aan de leidinggevende om met enige regelmaat deze ruimte in te bouwen, maar ook aan de medewerker om aan te geven dat hij ruimte tekort komt. Je kunt immers niet verwachten dat er altijd iemand in de buurt is om de ‘spinazie-check’ voor je te doen. Soms moet je ook echt zelf even in de spiegel kijken.

Marthe Walter
Redacteur Samen Slim. Begonnen als HRM-consultant en door eigen ervaring specialist op het gebied van persoonlijke ontwikkeling en het benutten van talenten.
Meer over Marthe

Delen op Facebook Tweet

1 reactie

Elly

Dit stuk komt als geroepen. Dank je wel.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.